TR 
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Hatay Atatürk Caddesi'nde düzenlenen "455 Bininci Afet Konutu Kura Çekimi, Anahtar Teslimi ve Yapımı Tamamlanan Yatırımların Toplu Açılış Töreni"ne katıldı. Kahramanmaraş, Adıyaman ve Malatya başta olmak üzere deprem bölgesinin tamamında kendilerini takip eden, gözü de kalbi de Hatay'da olan herkese muhabbetlerini gönderen Erdoğan, şöyle konuştu: "Bugün farklı inançların, farklı kültürlerin, birbirinden kıymetli değerlerin bir arada yaşadığı Hatay'dayız. Bugün merhum Cemil Meriç'in Antakyalı Münif Efendi'nin, Yahyazade Asaf Efendi'nin memleketindeyiz. Kara Hasan'ın, Hakkı Bey'in milli mücadelede destan yazan Kuvayi Milliye'nin şehrindeyiz. Her zaman olduğu gibi bizleri yine hüsnükabulle karşıladığınız için bu güzel ev sahipliğiniz için her birinize ayrı ayrı teşekkür ediyorum. Şu sevginiz için şu muhteşem birlik ve beraberlik tablosu için her birinize şükranlarımı sunuyorum. Depremzedelerimizin mutluluğunu paylaştığımız bu anlamlı günde törenimize teşrif eden tüm misafirlerimize de teşekkürlerimi ifade ediyorum. Rabbim muhabbetimizi artırsın, kardeşliğimizi daim eylesin."
Hataylıların AK Parti hükümetine güvendiğini ve inandığını, en zor şartlarda duaları ve oyları ile kendilerine destek olduğunu belirten Erdoğan, kendilerinin de Hataylılara layık olabilmek adına ne gerekiyorsa yaptıklarını söyledi. Hatay'ın kendilerine duyduğu güveni boşa çıkarmamak için gece gündüz çalıştıklarını kaydeden Erdoğan, şöyle konuştu: "Zorlukları birlikte aştık. Badireleri beraber atlattık. Yaralarımızı sabırla, şefkatle ve tüm dünyaya örnek olacak bir dayanışmayla beraberce sardık. Şunu bugün büyük bir gururla ifade etmek istiyorum. 23 yıl boyunca Allah'a hamdolsun emanetinize ihanet etmedik. Size ve aziz milletimize mahcup olmadık. Tüm sabotaj girişimlerine, tüm karalama teşebbüslerine rağmen sizden aldığımız güçle bugünlere gelmeyi başardık. İşte bugün alnımız ak, başımız dik bir şekilde yine sizin karşınızdayız. Sözlerimizi tutmanın onuru, kıvancı ve elbette sonsuz bahtiyarlığıyla sizin ve aziz milletimizin huzurundayız. Bunun için Cenab-ı Allah'a binlerce kez hamdediyorum. Şahsıma, iktidar ve ittifakımıza sizlerin huzuruna böyle çıkmayı nasip eden Rabbime hamdolsun."
Cumhurbaşkanı Erdoğan, 6 Şubat depremlerinin ardından deprem bölgesine gelip ahkam kesenlerin, seçimlerde bedava ev sözü verenlerin olduğunu anımsatarak, "Enkazların önünde selfie çekip sosyal medyadan atanlar vardı. Afetzedelerimizin üzüntüsünü içtenlikle paylaşmak yerine, deprem turisti gibi ortalıkta dolananlar vardı. 'Hükümet bu enkazın altında kalır' diyerek tüm umutlarını bizim başarısız olmamıza bağlayanlar vardı. Yalan ve yanlış haberlerle ortalığı karıştırmaya çalışan provokatörler vardı. Biz canımızı dişimize takıp yaraları sarmak için ter dökerken, yüzyılın felaketini istismar eden vicdansızlar vardı. Sırf seçimlerde oy vermediler diye depremzedelerimize hakaret edenler, konakladıkları misafirhanelerden kovanlar vardı. Bakın şimdi onların hiçbirisi ortalıkta yok. Deprem turistleri yok, popülizm yapanlar yok. Seçim kazanmak uğruna halkımızı vaat yağmuruna tutanlar yok. Reyting peşinde koşanlar yok. Dezenformasyon yayanlar yok. 'Evleri mültecilere verecek' diyenler yok. Devletle milleti karşı karşıya getirmeye çalışanların hiçbirisi yok. Ama biz buradayız. Sizlerle beraberiz. Tıpkı 6 Şubat'ta olduğu gibi sizin yanınızdayız." ifadelerini kullandı. "Kardeşlik zor günde belli olur" diyerek afetzedeleri bir an bile çaresizliğe terk etmediklerini vurgulayan Erdoğan, "Rabbim ömür verdikçe bundan sonra da sizi asla yalnız bırakmayacağız. Şair ne diyor? 'Bir değirmendir cihan, her kimse bekler nevbetin'. Evet, vaktimizin sınırlı olduğu bu dünyada biz de milletimizin emanetini, kutlu bir nöbeti tutar gibi bekleyeceğiz. Siz bize sahip çıktığınız müddetçe bu milletin başını yere eğdirmeyecek, umutlarını boşa çıkarmayacağız." diye konuştu.
Bugün dünyada hemen hiçbir ülkenin altından kalkamayacağı büyük bir başarıya Hatay'da bizzat tanıklık ettiklerini söyleyen Erdoğan, "Depremin vurduğu 11 ilimizde yapımı tamamlanan 455 bininci afet konutumuzu hak sahibi kardeşlerimize teslim etmenin gururunu yaşıyoruz." diye konuştu. Alandakilere, yapılan konutların videosunu gösteren Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Bu yuvalarda, Allah'a hamdolsun, şu güzelliklere bakın, şu binaların güzelliklerine bakın. Elhamdülillah, bizler Cumhur İttifakı olarak bu işi başardık. Bu yuvalarda yepyeni bir hayatın sayfasını açacak tüm vatandaşlarımıza hayırlı uğurlu olsun. Hanelerine kavuşan her bir kardeşime sağlıklı, mutlu, bereketli ömürler diliyorum. Rabb'im bu evlerde inşallah ağız tadıyla oturmayı nasip eylesin." ifadelerini kullandı. Yıl sonuna kadar 453 bin bağımsız bölümün anahtarını depremzedelere teslim edeceklerini söylediklerini, bugün itibarıyla bu rakamın da üzerine çıkıp, 455 bin 357 bağımsız bölümü tamamladıklarını bildiren Erdoğan, yeni konut ve iş yerlerinin hayırlara vesile olmasını temenni ederek emeği geçenleri kutladı. Gece gündüz demeden, 7 gün 24 saat çalışan herkesi tebrik eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Sizlerin gözündeki şu sevinci görmemize vesile olan başta (Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı) Murat Kurum kardeşimi, mimarlarımızı, mühendislerimizi, işçi kardeşlerimi, yüklenici firmalarımızı canı gönülden tebrik ediyor, hepsine ülkem ve milletim adına teşekkür ediyorum." dedi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), aralık ayına ilişkin ekonomik güven endeksi verilerini açıkladı. Buna göre, endeks aralıkta aynı düzeyde kalarak 99,5 oldu. Aynı dönemde reel kesim güven endeksi, yüzde 0,5 artışla 103,7 olarak kayıtlara geçti. Hizmet sektörü güven endeksi de yüzde 0,4 yükselerek 112,3 oldu. Perakende ticaret sektörü güven endeksi, yüzde 1,1 artışla 115,4'e çıkarken, inşaat sektörü güven endeksi yüzde 0,5 azalışla 84,5 değerini aldı. Tüketici güven endeksi, aralıkta aylık bazda yüzde 1,8 azalarak 83,5'e geriledi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ekim ayına ilişkin inşaat üretim endeksi verilerini açıkladı. Buna göre endeks ekimde yıllık bazda yüzde 28 artış kaydetti. İnşaatın alt sektörleri incelendiğinde endeksin, ekimde geçen yılın aynı ayına kıyasla bina inşaatı sektöründe yüzde 28,8, bina dışı yapıların inşaatında yüzde 21,8 ve özel inşaat faaliyetlerinde yüzde 29,9 yükseldiği görüldü. İnşaat üretim endeksi, ekimde aylık bazda ise yüzde 0,1 azaldı. Endeks, ekimde bir önceki aya göre bina inşaatı sektöründe yüzde 0,2, özel inşaat faaliyetlerinde yüzde 0,6 azalırken bina dışı yapıların inşaatında yüzde 1,4 arttı.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ekim ayına ilişkin inşaat maliyet endeksi verilerini açıkladı. Buna göre endeks, ekimde bir önceki aya kıyasla yüzde 0,98, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 22,57 yükseldi. Aylık bazda malzeme endeksi yüzde 1,18, işçilik endeksi yüzde 0,59 artış gösterdi. Yıllık bazda da malzeme endeksi yüzde 18,68, işçilik endeksi yüzde 30,49 arttı. Bina inşaatı maliyet endeksi, ekimde bir önceki aya göre yüzde 0,95, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 22,29 yükseldi. Bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 1,18, işçilik endeksi yüzde 0,55 artış kaydetti. Ayrıca geçen yılın aynı ayına göre malzeme endeksinde yüzde 18,42, işçilik endeksinde yüzde 29,94 yükseliş kayıtlara geçti. Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi, ekimde bir önceki aya göre yüzde 1,05, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 23,48 arttı. Söz konusu yapılarda bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 1,2, işçilik endeksi yüzde 0,73 yükselirken geçen yılın aynı ayına göre malzeme endeksi yüzde 19,52, işçilik endeksi yüzde 32,46 artış gösterdi.
İnşaat sektöründe ücretli çalışan sayısı, eylül ayı itibarıyla 2 milyon 24 bin 401 kişiyle tüm zamanların zirvesine çıkarken, bu alanda üst üste 3 aydır rekor kırıldığı görüldü. AA muhabirinin Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerinden derlediği bilgilere göre, sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörleri toplamında ücretli çalışan sayısı eylülde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1,1 artışla 16 milyon 169 bin 476 kişiye yükseldi. Ücretli çalışan sayısı sanayi sektöründe yüzde 3,7 azalırken, ticaret-hizmet sektöründe yüzde 2,5 artış gösterdi. Sektörler ve alt gruplar bazında incelendiğinde en yüksek artış inşaatta yaşandı. İnşaat sektöründeki ücretli çalışan sayısı ise eylülde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 7,4 artarak 2 milyon 24 bin 401 kişiye yükseldi. Çalışan sayısı geçen yılın eylül ayına göre 139 bin 745 artmış oldu. Sektördeki ücretli çalışan sayısının, bu verinin yayımlanmaya başlandığı Ocak 2009'dan bu yana aradan geçen 201 ayın en yükseğine ulaştığı görüldü. Temmuzda ilk kez 2 milyonu aşan ve 2 milyon 1 bin 225'e ulaşan inşaat sektöründeki çalışan sayısı ağustosta 2 milyon 10 bin 953 olmuştu. Böylece üst üste 3 ay rekor kırılmış oldu. Eylüle ait açıklanan rakamlara göre çalışların 1 milyon 327 bin 750'sinin bina inşaatında, 260 bin 592'sinin bina dışı yapıların inşaatında, 436 bin 59'unun özel inşaat faaliyetlerinde yer aldığı görüldü. Alt gruplardaki artış oranı sırasıyla yüzde 9, yüzde 4,7 ve yüzde 4,4 oldu.
Yüzyılın Konut Projesi kapsamında 81 ilde inşa edilecek 500 bin konut için hak sahiplerini belirleyecek kura çekimleri Adıyaman'da başladı. Yeni Mahalle Kapalı Spor Salonu'nda noter huzurunda düzenlenen "Konut Alma Hakkı ve Konut Belirleme Kurası" ile asil ve yedek listeler tespit edildi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Ömer Bulut, burada yaptığı açıklamada, kura çekimlerini deprem önceliği nedeniyle ilk olarak Adıyaman'da başlattıklarını söyledi. Barınmanın önemine değinen Bulut, "TOKİ Başkanlığımız eliyle bugüne kadar sosyal donatılarıyla birlikte toplam 1 milyon 750 bin sosyal konut ve donatı ürettik. 5 milyondan fazla dar gelirli vatandaşımızı yeni yuvalarına kavuşturduk." dedi.
TOKİ marifetiyle ciddi sayıda konut üretimi yapıldığını ifade eden Bulut, şunları kaydetti: "Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız Murat Kurum'un öncülüğünde 455 bin konutu rekor bir hızla inşa ettik. Bu bir rekordur. Çünkü dünyada eşi benzeri görülmemiş bir yöntem ve kararlılıkla günde 550 konut ürettik. Türkiye'nin en büyük ikinci şantiye alanını Adıyaman'da kurduk. İndere'de 5 milyon metrekarelik devasa alanda 16 bin konutumuzu tamamlayarak yaklaşık 100 bin vatandaşımızı güvenle yaşayacakları dayanıklı yuvalarına kavuşturduk."
TOKİ Başkanı Mustafa Levent Sungur da Türkiye genelinde 1 milyon 750 bin konut ürettiklerini dile getirdi. Yüzyılın Konut Projesi'nin yaklaşık 2 milyon vatandaşa yuva olacağını hatırlatan Sungur, "Bu proje, devletimizin ortaya koyduğu tarihin en kapsamlı sosyal konut projesi olup yaklaşık 2 milyon vatandaşımıza yuva sağlayacaktır." Dedi
Türkiye, 2025'te iklim diplomasisinden plastikle mücadeleye, kutup araştırmalarından su yönetimi yatırımlarına kadar çevre alanında yoğun bir gündem yaşarken, yılın en kritik başlıkları arasında COP31'e ev sahipliği, Ulusal Katkı Beyanı, Çevre Haftası, 9. Ulusal Antarktika Bilim Seferi, Sıfır Atık çalışmaları ve tek kullanımlık plastiklere yönelik yeni yol haritası öne çıktı.
Bu yılın son çeyreğinde yürütülen Birlemiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 30. Taraflar Konferansı (COP30) müzakereleri sonucunda, Türkiye'nin 2026'da COP31'e ev sahipliği ve dönem başkanlığı yapacağı ilan edildi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Güney Afrika'nın Johannesburg kentinde düzenlenen G20 Liderler Zirvesi sırasında Türkiye'nin 2026 Kasım ayında COP31'e ev sahipliği yapacağını duyurdu. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan da konuyla ilgili sosyal medya paylaşımında, COP31'in Türkiye için bir gurur vesilesi olduğunu belirterek, ülkenin çevre bilincindeki kararlılığının uluslararası alanda karşılık bulduğunu ifade etti.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Brezilya'da düzenlen COP30'da Türkiye'nin yeni iklim hedeflerini açıklayarak, 2035'te emisyonların 643 milyon tona düşürülmesinin planlandığını bildirdi. Yenilenen Ulusal Katkı Beyanı (NDC) kapsamında, 2030 için öngörülen 695 milyon tonluk emisyon seviyesinin daha da aşağı çekilmesi hedeflendi.
Emine Erdoğan'ın himayelerinde 2017'de başlatılarak küresel bir çevre hareketine dönüşen Sıfır Atık, 8. yılında "8 Milyar İnsan İçin" sloganıyla devam ederken, Türkiye bu süreçte 74,5 milyon ton geri dönüştürülebilir atığı ekonomiye kazandırarak enerji, su, petrol, sera gazı salımı ve depolama alanı kullanımında büyük tasarruf sağladı. Öte yandan "Sıfır Atık Mavi" kapsamında 585 bin ton deniz çöpü temizlendi, Depozito Yönetim Sistemi hızla yaygınlaşarak günlük 50 bin ambalajın toplanmasına ulaştı, BM tarafından 30 Mart "Uluslararası Sıfır Atık Günü" ilan edildi, Emine Erdoğan'ın başkanlığında "BM Sıfır Atık Danışma Kurulu" kuruldu ve 114 ülkeden 15 binden fazla kişinin imzaladığı Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı'nın yanı sıra G20 kararları ve uluslararası işbirlikleriyle proje dünya çapında etkisini artırarak çok sayıda uluslararası ödülle taçlandı.
Cumhurbaşkanlığı himayelerinde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı uhdesinde ve TÜBİTAK MAM Kutup Araştırmaları Enstitüsü koordinasyonunda düzenlenen 9. Ulusal Antarktika Bilim Seferi yapıldı. Türkiye'nin bilimsel araştırma kampının bulunduğu Horseshoe Adası üzerinde aralarında misafir yabancı araştırmacıların da bulunduğu 20 kişilik ekip, bu yıl yürüttükleri 19 farklı projeyle insanlığın geleceğine dair sorulara Antarktika'da yanıt aradı.
2026 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'na göre, 2019'da başlayan ücretli plastik poşet uygulamasıyla bugüne kadar 2,6 milyon ton plastik atığın oluşumu engellendi ve yaklaşık 20 milyar lira tasarruf sağlandı. Sıfır Atık Projesi kapsamında 2017-2025 yıllarında 205 bin bina ve yerleşkede sistem kurulurken, 25 milyon kişiye eğitim verildi. Programda, geri kazanım oranının 2035'te yüzde 60'a çıkarılması hedeflendi.
BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu 4. Resmi Toplantısı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi ve Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan başkanlığında gerçekleştirildi. Sıfır Atık Vakfı tarafından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı, BM Çevre Programı (UNEP) ve BM İnsan Yerleşimleri Programı (BM-Habitat) işbirliğiyle "Sıfır Atık Hareketi: İnsan, Mekan, Dönüşüm" temasıyla düzenlenen Uluslararası Sıfır Atık Forumu kapsamında yapılan toplantıya, Danışma Kurulu üyelerinin yanı sıra Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş ve BM yetkilileri de katıldı. Sıfır Atık Forumu sonucu oluşturulan İstanbul Deklarasyonu'nda, BM Genel Kurulu'nun kararı doğrultusunda "2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi"ni ilerletmeyi ve sıfır atık girişimlerinin küresel ölçekte yaygınlaşmasının hedeflendiği belirtildi.
Türkiye'nin ilk İklim Kanunu, TBMM Genel Kurulunda 2 Temmuz'da kabul edilerek yasalaştı ve Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeşil büyüme vizyonu ve net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda iklim değişikliğiyle mücadeleyi amaçlayan Kanun, sera gazı emisyonlarının azaltılması ve iklim değişikliğine uyum faaliyetlerini, planlama ve uygulama araçlarını, gelirleri, izin ve denetim ile bunlara ilişkin yasal ve kurumsal çerçevenin usul ve esaslarını kapsıyor. Emine Erdoğan, BM Genel Kurulu'ndaki "Uluslararası Sıfır Atık Günü" Özel Etkinliği'nde konuştu Birleşmiş Milletler (BM) Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in de katılımıyla BM Genel Kurulu'nda Türkiye'nin BM Daimi Temsilciliği, Sıfır Atık Vakfı, BM Çevre Programı ve BM-Habitat tarafından "Moda ve Tekstilde Sıfır Atığa Doğru" temasıyla düzenlenen 30 Mart "Uluslararası Sıfır Atık Günü" Özel Etkinliği'nde katılımcılara hitap etti. New York'taki "Sıfır Atık Mavi-Damla Damla Sergisi"nin açılışı Emine Erdoğan ile Bakan Kurum tarafından yapıldı. Suyun önemini vurgulayan eserler sergilendi, Türkiye'nin göl ve deniz ekosistemlerini koruma çalışmaları tanıtıldı. Burada Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen tarafından "Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı" imzalandı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır başkanlığında gerçekleştirilen Kutup Bölgeleri Koordinasyon Kurulunun ilk toplantısı, Türkiye'nin Antarktika ve Arktik'teki bilimsel faaliyetlerinin kurumsal çerçevesinin güçlendirildiğini gösterdi. Kacır, Türkiye'nin bugüne kadar 9 ulusal Antarktika ve 5 ulusal Arktik seferi gerçekleştirdiğini, 100'lerce araştırmacının görev aldığı bu seferlerde 100'den fazla projenin yürütüldüğünü belirtti.
Türkiye'nin ulusal emisyon ticaret sistemi (ETS) için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının yürüttüğü çalışmalar kapsamında 2025'te devreye girmesi planlanan sistemin çerçevesi netleşti. ETS ile sanayi, enerji ve ulaştırma gibi yüksek emisyonlu sektörlerde sera gazı salımlarının sınırlandırılması, işletmelere tahsis edilen emisyon kotalarının piyasa koşullarında alınıp satılabilmesi ve düşük karbonlu üretime geçişin teşvik edilmesi hedefleniyor.
Türkiye'nin 2025-2035 yıllarını kapsayan 10 yıllık "Ulusal Atık Yönetimi Stratejisi ve Planı" hazırlandı. Plan, düzensiz döküm sahalarına atık kabulünün 2028'de sona erdirilmesini, 2031'den itibaren ambalaj atıklarının yüzde 70'inin kaynağında ayrı toplanmasını ve 2035'e kadar belediye atıklarının en az yüzde 60'ının geri kazanılmasını hedefliyor. Plan, ülkenin atık yönetiminde uluslararası standartlarla uyumlu, sürdürülebilir ve güçlü bir sistem oluşturmasını amaçlıyor. "Ulusal Döngüsel Ekonomi Stratejisi ve Eylem Planı" Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile Resmi Gazete'de yayımlandı. Ambalajdan tekstile 7 sektörü kapsayan planla, döngüsel dönüşüm sürecinde atık maliyetlerinin azaltılması, ekonomiye yıllık 350 milyar liraya kadar katkı sağlanması ve 100 binden fazla yeni istihdam oluşturulması hedefleniyor. Ticaret Bakanlığı koordinasyonunda Yeşil Mutabakat Eylem Planı kapsamında hazırlanan plan, 400 bin firmayı ilgilendiren ambalaj, batarya ve araç, inşaat ve binalar, elektronik ve bilgi-iletişim teknolojileri, gıda ve biyokütle, plastik ve tekstil sektörlerinde 6 stratejik hedef doğrultusunda 53 eylemin hayata geçirilmesini öngörüyor. Eylem planıyla 2053 Net Sıfır Emisyon hedefine katkı sağlaması amaçlanırken, Sıfır Atık ve endüstriyel simbiyoz uygulamalarının yaygınlaştırılması, sektörlere özel teşvik mekanizmalarının geliştirilmesi, Yeşil Taksonomi ile çevreci yatırımların yönlendirilmesi ve döngüsel ekonominin ölçülebilir şekilde izlenmesi hedeflenirken, atık yönetimi ve denetim altyapısı için her yıl 110-180 milyar lira kaynak ayrılacağı bildirildi.
Afet risklerine karşı güvenli ve dayanıklı şehirler oluşturma hedefiyle yürütülen kentsel dönüşüm çalışmaları kapsamında 130 bin riskli ve rezerv yapı alanında hayata geçirilen projelerle 2 milyon 333 bin bağımsız birim dönüşüm sürecine alındı. AA muhabirinin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından aldığı bilgiye göre, kentsel dönüşüm projeleri, afet riski taşıyan yapı stokunun güvenli hale getirilmesi, can ve mal kayıplarının önlenmesi, şehirlerin dirençli, planlı ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması açısından kritik önem taşıyor. Vatandaşların güvenli konutlarda daha sağlıklı ve sürdürülebilir bir kent dokusu içinde yaşamlarını sürdürmeleri amaçlanırken, Bakanlık, 130 bin riskli ve rezerv yapı alanında hayata geçirilen projelerle 2012'den bu yana 2 milyon 333 bin bağımsız birimi dönüşüm sürecine aldı. Dönüşüm çalışmaları kapsamında 2 milyon 84 bin bağımsız birimin yapımı tamamlandı, 249 bin bağımsız bölümde ise inşaat faaliyetleri sürüyor. Ayrıca, kentsel dönüşüm projeleri kapsamında kira yardımı, proje, kamulaştırma, hizmet alımı ve faiz desteği olarak toplam yaklaşık 112,10 milyar lira kaynak aktarıldı. Kentsel Dönüşüm Başkanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışmalar kapsamında İstanbul'da da 924 bin bağımsız birimin dönüşümü tamamlandı, 132 bin bağımsız birimin yapımı ise devam ediyor. Özellikle yüksek riskli yapı stokunun bulunduğu bölgelerde yürütülen projelerle, olası afetler karşısında daha güvenli ve planlı bir şehir dokusu oluşturulması hedefleniyor.
Öte yandan, deprem riski altındaki İstanbul'da 8 milyon 70 bin 177 bağımsız bölüm bulunuyor. Bunlardan 1,5 milyonunun riskli olduğu belirlenirken, 600 bininin acilen dönüşmesi gerekiyor. Bu kapsamda vatandaşların dönüşüm sürecine daha güçlü katılımını sağlamak amacıyla hayata geçirilen "Yarısı Bizden" kampanyası kapsamında 78 bin 878 bağımsız bölümün dönüşüm süreci destekleniyor.
Birden fazla binanın ada bazında anlaşılarak site benzeri büyük çaplı dönüşümü durumunda da "Yarısı Bizden" desteğinin "alan bazlı dönüşüm modeli" sunuluyor. Kentsel Dönüşüm Başkanlığı koordinesinde inşaatları TOKİ veya Emlak Konut GYO üstleniyor. Bu modelde vatandaşlara 875 bin liralık hibe verilip, bina maliyetinden düşürülüyor. Kalan borç ise uzun vadeli uygun ödeme koşullarıyla taksitlendiriliyor. Vatandaşlar "yüklenici firma ile dönüşüm modeli"nde sağlanan 1 milyon 875 bin liralık desteğin 875 bin liralık kredi kısmını geri ödüyor. İş yerleri için de 1 milyon liralık desteğin 437 bin 500 liralık kredisinin geri ödemesi yapılıyor. Kampanya kapsamında kredi geri ödemesi, yapı ruhsatının alınmasından 2 yıl sonra başlıyor ve 10 yıl vade imkanı sunuluyor. Ödemenin başladığı ilk yıl faiz uygulanmıyor. Sonraki yıllar Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) oranının yarısı kadar güncelleme yapılıyor. Hak sahiplerine kredi verilirken gelir ve kredi puanı gibi kıstaslara bakılmıyor. Hem konut hem de iş yeri için hak sahibine bir defaya mahsus taşınma desteği hibe olarak veriliyor. Hak sahibine, bir konut ya da bir iş yeri için tek seferde 125 bin lira taşınma desteği ödeniyor. Daire veya iş yerinde oturan kiracıysa kiracıya, değilse ev sahibine ödeme yapılıyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ekim ayına ilişkin ücretli çalışan istatistiklerini yayımladı. Buna göre, Ekim 2024'te 15 milyon 860 bin 31 kişi olan sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörlerinde ücretli çalışan sayısı, bu yılın aynı döneminde yüzde 1 artışla 16 milyon 20 bin 394 kişiye yükseldi. Söz konusu ayda ücretli çalışan sayısı, sanayi sektöründe yıllık bazda yüzde 3,5 azalırken, inşaatta yüzde 6,2, ticaret-hizmetlerde yüzde 2,5 arttı. Aylık değişim; Sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörleri toplamında ücretli çalışan sayısında, ekimde bir önceki aya göre değişim göstermedi. Bu dönemde ücretli çalışan sayısı, sanayi sektöründe yüzde 0,3 azaldı, inşaatta yüzde 0,3 ve ticaret-hizmetlerde yüzde 0,1 artış kaydetti.
Türkiye'de gayrimenkul değerlendirmesinde yapay zeka dönemi hız kazanıyor
Dünyada ve Türkiye'de her alanda kullanımı artan yapay zeka teknolojileri, son dönemde kira getirisi, değer artış potansiyeli ve arz-talep dengesini öğrenmek için hem gayrimenkulde proje geliştiren firmaların maliyetini düşürmeye, hem de yatırımcıların uzun vadeli beklentilerine detaylı analizlerle cevap vermeye katkı sağlıyor. AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının da gelecek yıl gayrimenkul sektörü için devreye almayı planladığı, "Değer Bilgi Merkezi" uygulaması ile ülke genelindeki taşınmazlara ait piyasa değerlerine ilişkin verilerin toplandığı, analiz edildiği ve kamuyla paylaşıldığı dijital bir sistemin oluşturulması bekleniyor.
TMB Başkanı Erdal Eren, Türk müteahhitlerin 2026 yılında geleneksel pazarları koruyarak yeni pazarlara açılma hedefini sürdüreceğini, özellikle Portekiz, Irak, Suudi Arabistan ve Suriye'deki yatırımların yakından takip edildiğini bildirdi. Sektör için 2025 yılında zorlu küresel koşullara ve belirsizliğe rağmen yurt içi ve dışında büyümenin devam ettiğini vurgulayan Eren, "Sektörümüz dünya sıralamalarındaki yerini korumuş, uluslararası pazardaki etkinliğini artırarak yılın 10 ayında 9,4 milyar dolarlık 135 yeni proje üstlenmiştir. Böylece 1972'den bu yana üstlenilen projelerin toplam değeri 546,8 milyar dolara ulaşmıştır." dedi. Eren, bu başarının, inşaat sektörü dergisi ENR tarafından hazırlanan "Dünyanın En Büyük 250 Uluslararası Müteahhidi Listesi"nde, Çin'in ardından 45 firmayla bu yıl da korunan ikincilik unvanıyla bir kez daha tescillendiğini söyledi.
Sektörde bu yıl Romanya ve Irak'ın öne çıkan pazarlardan olduğuna işaret eden Eren, şöyle konuştu: "Yurt içinde sektörümüz, deprem bölgesinin yeniden imarı ve kentsel dönüşüm projelerinin etkisiyle genel ekonominin üzerinde bir büyüme sergiledi. Sektör, ikinci çeyrekte kaydedilen yüzde 10,9'luk oranla üst üste 11 çeyrektir süren büyüme ivmesini korudu. Ancak büyümenin büyük ölçüde kamu yatırımlarına dayanması, özel sektör talebinin zayıflığı ve yüksek faizli konut kredileri, sürdürülebilirlik açısından temkinli bir yaklaşım gerektiriyor. Yüksek finansman maliyetleri ve tasarruf tedbirleri kapsamında kısıtlanan kamu yatırımları nedeniyle sektörün, yüzde 1'e düşürülen vergi tevkifatı uygulamasının tüm kamu projelerine yaygınlaştırılması, oranların yüzde 2'ye indirilmesi ve kamu müteahhitlerine tasfiye hakkı verilmesi yönündeki beklentisi sürmektedir. Ayrıca, Kamu İhale Kanunu'nun yenilenmesi, kamu yatırımlarının önceliklendirilmesi ve fiyat farkıyla ilgili talepleri sıkça dile getirdik. Bu konuları gündeme getirmeye, çözümü için katkı sunmaya devam edeceğiz."
Eren, sektörün yurt dışı projelerdeki etkinliğini artırmak ve finansman erişimini kolaylaştırmak amacıyla bu yıl uluslararası işbirliklerine özel önem verdiklerini dile getirdi. Bu kapsamda yıl boyunca Katar, Finlandiya, Birleşik Krallık, İsviçre, Mısır finans kuruluşları ve iş insanlarıyla bir araya geldikleri bilgisini veren Eren, "Türk Eximbank", "Africa Finance Corporation" ile etkinlikler düzenlediklerini anlattı. Eren, gerek bu ülkelerde gerek üçüncü ülkelerdeki projeler için doğrudan kredi, garanti ve sigorta işbirliği imkanlarını birlikte değerlendirdiklerini ifade etti. Böylece Türk firmalarının başka ülkelerin finansman olanaklarıyla uluslararası piyasalarda yeni projelere erişimini ve rekabet gücünü artıracak somut adımlar attıklarını belirten Eren, Ticaret Bakanı Ömer Bolat başkanlığında Bangladeş, Finlandiya, Ukrayna, Libya, Irak, Özbekistan ile Portekiz'e yaptıkları ziyaretlerde üst düzey temaslarda bulunduklarını kaydetti. Eren, bu ziyaretlerde, yeni projeler hakkında yerinde ve ilk elden bilgi almanın yanı sıra finansman temini, işbirliği anlaşmaları ve mevcut sorunların çözümü konularına odaklandıklarını, bu yıl iki toplantı yapan Türkiye-Libya Ortak Çalışma Grubu'nun, 2011 yılından beri devam eden sorunların çözümü için önemli adımlar attığını bildirdi.
2026 yılında ise geleneksel pazarları korurken yeni pazarlara açılma hedefini sürdüreceklerini vurgulayan Eren, "Bu kapsamda, Portekiz'de önümüzdeki 5 yıl içinde planlanan 70-100 milyar avroluk altyapı ve üstyapı yatırımları, Türk müteahhitleri için önemli fırsatlar sunmakta, Irak'ın Kalkınma Yolu ve Suudi Arabistan'ın Vizyon 2030 projeleri de önemini korumaktadır. Suriye'nin yeniden imarı, sektörümüz tarafından yakından takip ediliyor, en temel önceliğin ülkede barış ve istikrarın sağlanması olduğu bilinciyle faaliyetler sürdürülüyor." değerlendirmesinde bulundu. Eren, gelecek yıl önemli konu başlıklarından birinin 17-18 Haziran 2026'da Ankara'da ilkini düzenleyecekleri "İnşaat Zirvesi Türkiye (CST) 2026" etkinliği olacağını ifade etti. TMB öncülüğünde "İnşaat Teknolojileri ve Yenilikçi Yapı Malzemeleri" temasıyla gerçekleştirilecek bu uluslararası zirveyle sektördeki tüm paydaşları bir araya getireceklerini belirten Eren, şunları kaydetti: "Dünyanın dört bir yanından katılacak sektör temsilcileri, uluslararası kuruluşlar, akademisyenler, politika yapıcılar ve kamu otoriteleriyle inşaat sektörünün geleceğini şekillendirecek konuları bu platformda masaya yatıracağız. Bu zirve, sektörümüzün ulusal ve uluslararası düzeyde güçlenmesine katkı sağlarken gelecek vizyonumuzda kilometre taşı olacaktır. Sektörümüz, bugüne dek olduğu gibi kararlı adımlarla ilerleyerek ülkemize ekonomik katkı ve itibar sağlamaya devam edecektir. Üyelerimizin ve sektörel paydaşlarımızın özverili çalışmaları sayesinde dijitalleşmeden sürdürülebilirliğe, finansmandan inovasyona uzanan geniş bir yelpazede önemli atılımlar gerçekleştireceğimize inancımız tamdır."
ODTÜ İnşaat Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Türer, "Hayat üçgeninin oluşması ahşap yapılarda daha yüksek bir olasılık. Dolayısıyla ahşap yapıların özellikle deprem bölgelerinde kullanılması birçok avantaj içeriyor." açıklamasında bulundu. Türer, AA muhabirine, deprem kuvvetlerinin doğrudan binanın kütlesiyle ilişkili olduğunu belirterek, hafif malzemelerle inşa edilen ahşap yapıların deprem sırasında çok daha az yüke maruz kaldığını ve bu nedenle daha yüksek dayanıklılık gösterdiğini söyledi. Türkiye'de 1509 İstanbul Depremi sonrasında ahşap yapıların yaygınlaştığını ancak Portland çimentosunun keşfiyle çelik donatı ve betonarmenin öne çıktığını belirten Türer, "Betonarmenin ahşap malzemeye göre 5 kat daha ağır olması ve çökme dayanımının düşük olması bazı dezavantajları getiriyor. Bizim ülkemizde olduğu gibi bazı deprem kuşağındaki ülkelerde ahşap kullanılması önemli." açıklamasını yaptı.
Depremde hafif binalar daha az etkileniyor; Türer, yapının kütlesi azaldıkça deprem kuvvetinin ve yıkılma olasılığının düştüğünü vurgulayarak, şöyle konuştu: "Betonarme binaların ağır olmasından dolayı yıkıldığında içindeki kişileri öldürme ihtimali var. Hayat üçgeninin oluşması ahşap yapılarda daha yüksek bir olasılık. Dolayısıyla ahşap yapıların özellikle deprem bölgelerinde kullanılması birçok avantaj içeriyor. Ahşabın esnek bir malzeme olması, dayanıklı ve hafif olması, modern mühendislik yöntemleriyle güzel tasarımlar yapılabilmesi kesinlikle avantajlara sahiptir." İfadelerini kullandı.
Çin'de ekonomik aktiviteye ilişkin endişeler devam ederken konut sektörü bunların başında geliyor. Ülkede, konut fiyatlarındaki düşüş hızlanırken gayrimenkul piyasasındaki sorunlar da derinleşiyor. Konut sektörü, Çin ekonomisinde merkezi bir konumda bulunuyor. Gayrimenkuldeki yavaşlama, çimento, çelik gibi yan sektörleri de etkiliyor. Çin için konut piyasası, diğer ülkelerden çok daha kritik ve çok daha geniş çaplı bir anlam taşıyor. Ülkenin ekonomik modeli, sosyal yapısı ve hatta politik istikrarı, konut sektörüne güçlü biçimde bağlı. Bu yüzden konut sektöründeki her önemli gelişme, Çin ekonomisinin genel büyümesini kayda değer şekilde etkiliyor. 2015'te Gayrisafi Yurt İçi Hasıla'nın (GSYH) neredeyse yüzde 30'unu oluşturan konut sektörünün payı, emlak pazarındaki daralma sonrası yüzde 15 seviyelerine geriledi. Yönetim, sektöre finansal destek sağlanmasına mesafeli yaklaşsa da iç tüketimin canlandırılması için konut piyasasının istikrara kavuşması önem taşıyor. Çin'de kasım ayına ilişkin yeni konut satışları aylık yüzde 0,4, ikinci el konut satışları yıllık yüzde 0,7 azaldı.
Avrupa Birliği (AB), konut arzını daha hızlı artırmayı, kısa dönem kiralamaları sınırlandırmayı ve konut inşa izinlerini kolaylaştırmayı içeren bir plan hazırladı. AB Komisyonu, uygun fiyatlı, sürdürülebilir ve kaliteli konutlara erişimi artırmak amacıyla hazırlanan ilk Avrupa Uygun Fiyatlı Konut Planı hakkında açıklama yayımladı. AB ülkelerinde son 10 yılda konut fiyatlarının ortalama yüzde 60'ın üzerinde, kiraların da yüzde 20'nin üzerinde artmasıyla milyonlarca Avrupalının konut bulmakta zorlandığına işaret edilen açıklamada, konut krizinin iş gücü hareketliliğini, eğitime erişimi ve aile kurmayı olumsuz etkileyen bir duruma dönüştüğü belirtildi.
Açıklamada, Avrupa'daki konut sorununun AB ekonomisinin rekabet gücüne ve Avrupa'nın sosyal uyumuna zarar verdiğine dikkat çekilerek, krizin üstesinden gelmek için ortak çaba gösterilmesinin öneminin altı çizildi. AB Komisyonunun konut konusunda üye ülkeleri, bölgeleri ve şehirleri destekleyeceğine işaret edilen açıklamada, "Bu plan, konut arzının artırılmasına, yatırım ve reformların tetiklenmesine, konut sıkıntısı çeken bölgelerdeki kısa vadeli kiralamaların ele alınmasına ve en çok etkilenen kişilerin desteklenmesine odaklanmaktadır." ifadesi kullanıldı. Açıklamada, planın Avrupa konut inşaat stratejisi aracılığıyla konut arzı ve talebi arasındaki uyumsuzluğu gidereceği, daha üretken ve yenilikçi bir inşaat ve yapı yenileme sektörü kurulmasına katkı sağlayacağı kaydedildi. AB kamu yardımı kurallarında yapılacak değişiklikle, üye ülkelerin uygun fiyatlı ve sosyal konutları desteklemesinin kolaylaştırılacağına işaret edilen açıklamada, konut arzını kısıtlayan kurallar ve prosedürlerin ise sadeleştirileceği bildirildi. Açıklamada, AB Komisyonunun bugüne kadar konut alanında 43 milyar avroluk önemli yatırımları harekete geçirdiği anımsatılarak, benzer yatırımların sürdürüleceği ifade edildi.
Türkiye genelinde konut satışları Kasım ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %7,8 oranında azalarak 141 bin 100 oldu. Konut satış sayısının en fazla olduğu iller sırasıyla 24 bin 234 ile İstanbul, 12 bin 706 ile Ankara ve 8 bin 540 ile İzmir olurken, en az olduğu iller sırasıyla 78 ile Ardahan, 131 ile Bayburt ve 152 ile Artvin olarak gerçekleşti.
Konut satışları Ocak-Kasım döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre %13,3 oranında artarak 1 milyon 434 bin 133 olarak gerçekleşti.
Türkiye genelinde ipotekli konut satışları Kasım ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %1,4 oranında azalarak 21 bin 499 oldu. Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı %15,2 olarak gerçekleşti. Ocak-Kasım döneminde gerçekleşen ipotekli konut satışları ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %53,5 oranında artarak 207 bin 519 oldu. Kasım ayında 5 bin 483; Ocak-Kasım döneminde ise 49 bin 973 ipotekli konut satışı, ilk el olarak gerçekleşti.
Türkiye genelinde diğer konut satışları Kasım ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %8,8 oranında azalarak 119 bin 601 oldu. Toplam konut satışları içinde diğer satışların payı %84,8 olarak gerçekleşti. Ocak-Kasım döneminde gerçekleşen diğer konut satışları ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %8,5 oranında artarak 1 milyon 226 bin 614 oldu.
Türkiye genelinde ilk el konut satış sayısı Kasım ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %5,4 oranında azalarak 46 bin 589 oldu. Toplam konut satışları içinde ilk el konut satışının payı %33,0 oldu. İlk el konut satışları Ocak-Kasım döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %8,9 oranında artarak 444 bin 96 olarak gerçekleşti.
Türkiye genelinde ikinci el konut satış sayısı Kasım ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %8,9 oranında azalarak 94 bin 511 oldu. Toplam konut satışları içinde ikinci el konut satışının payı %67,0 oldu. İkinci el konut satışları Ocak-Kasım döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %15,4 oranında artarak 990 bin 37 olarak gerçekleşti.
Yabancılara yapılan konut satışları Kasım ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %9,7 oranında azalarak bin 943 oldu. Kasım ayında toplam konut satışları içinde yabancılara yapılan konut satışının payı %1,4 olarak gerçekleşti. Yabancılara yapılan konut satış sayısının en fazla olduğu iller sırasıyla 728 ile İstanbul, 662 ile Antalya ve 157 ile Mersin oldu.
Yabancılara yapılan konut satışları Ocak-Kasım döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre %11,1 oranında azalarak 18 bin 993 oldu.
Kasım ayında ülke uyruklarına göre en fazla konut satışı sırasıyla 310 ile Rusya Federasyonu, 159 ile Ukrayna ve 151 ile Almanya vatandaşlarına yapıldı.
İnşaatın alt sektörleri (2021=100 referans yıllı) incelendiğinde, 2025 yılı Ekim ayında bina inşaatı sektörü endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre %28,8 arttı, bina dışı yapıların inşaatı sektörü endeksi %21,8 arttı ve özel inşaat faaliyetleri sektörü endeksi %29,9 arttı.
2025 yılı Ekim ayında bina inşaatı sektörü endeksi bir önceki aya göre %0,2 azaldı, bina dışı yapıların inşaatı sektörü endeksi %1,4 arttı ve özel inşaat faaliyetleri sektörü endeksi %0,6 azaldı.
İnşaat maliyet endeksi 2025 yılı Ekim ayında bir önceki aya göre %0,98, bir önceki yılın aynı ayına göre %22,57 arttı. Malzeme endeksi aylık %1,18, işçilik endeksi %0,59 arttı. Yıllık bazda malzeme endeksi %18,68, işçilik endeksi %30,49 arttı.
Bina inşaatı maliyet endeksi bir önceki aya göre %0,95, bir önceki yılın aynı ayına göre %22,29 arttı. Malzeme endeksi aylık %1,18, işçilik endeksi %0,55 arttı. Yıllık bazda malzeme endeksi %18,42, işçilik endeksi %29,94 arttı.
Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi bir önceki aya göre %1,05, bir önceki yılın aynı ayına göre %23,48 arttı. Malzeme endeksi aylık %1,20, işçilik endeksi %0,73 arttı. Yıllık bazda malzeme endeksi %19,52, işçilik endeksi %32,46 arttı.
MÜSİAD İnşaat ve Yapı Malzemeleri Sektör Kurulu Aylık Bülteni Ocak 2026 Sayı 24
Size daha iyi hizmet verebilmek için kuramsal ve özel mimari planlarınız, projeleriniz ve ürün şartnamenizle ilgili soru ve detayları info@karmod.com mail atarsanız en kısa zamanda talebinize hızlı dönüş yapılacaktır.
Dünyanın bir ucundan diğer ucuna kadar, müşterilerimizin dünyanın yeni teknolojisi ile üretilen hazır yapı sektörüne ulaşmalarını sağlıyoruz. Proje üretim ağı takibince sizler için değer katan teknoloji ve yenilik, esnek ticari modeller ve akıllı tedarik zinciri çözümleri aracılığıyla güvenilirliği garanti ediyoruz.
Keşfet
Türkiyenin en büyük prefabrik yapı firmalarından Karmod 45.000 m2 üretim ile Yüksek kaliteli konteyner ve prefabrik üretir.
